Eenzaamheid

In de gezondheidsmonitor van CBS, GGD’s en het RIVM van 2020 gaf maar liefst 47% van de Nederlandse bevolking aan wel eens eenzaam te zijn.

Eenzaamheid neemt statistisch gezien toe naarmate men ouder wordt. Van alle 75-plussers heeft 56% wel eens gevoelens van eenzaamheid. Onder 85-plussers is dat 66%. Niet alleen ouderen voelen zich weleens eenzaam. Onder de 18 tot 34-jarigen voelt 46% zich wel eens eenzaam, blijkt uit datzelfde onderzoek.

Oorzaken van eenzaamheid

Waarom voel je je eenzaam? Gevoelens van eenzaamheid kunnen veel oorzaken hebben. Bijvoorbeeld het wegvallen van sociaal contact door het verliezen van een baan, een verhuizing of het verlies van een dierbare. Maar ook (psychische) gezondheidsklachten kunnen eenzaamheid veroorzaken. Zo kan een ziektebeeld ervoor zorgen dat je sociaal contact gaat vermijden, waardoor je in een sociaal isolement kunt raken. En wist je dat genetische factoren ook bepalend kunnen zijn voor gevoelens van eenzaamheid? Vaak is het een combinatie van oorzaken die iemand eenzaam maakt.

De oorzaken op een rijtje:

  • Wegvallen van sociaal contact
  • (Psychische) gezondheidsklachten
  • Genetische factoren
  • Een combinatie van bovenstaande oorzaken

Sociale relaties

Bij eenzaamheid is het belangrijk om te kijken naar het soort relatie dat iemand mist. Soms is er vooral behoefte aan een partner. We spreken dan van emotionele eenzaamheid. Maar ook vaak zijn sociale relaties - of het gebrek aan – de oorzaak van eenzaamheid. In dit geval spreken we van sociale eenzaamheid.

Sociale relaties verkleinen de kans op eenzaamheid. Maar het is niet zo dat hoe meer, hoe beter. Vier of vijf goede contacten is al voldoende om eenzaamheid tegen te gaan. Het belangrijkste is een goede variatie: vrienden, familie, buren, collega’s, jong en oud. Een gevarieerd netwerk verkleint de kans op eenzaamheid wanneer een contact wegvalt door bijvoorbeeld het verliezen van een baan, een verhuizing of het verlies van een dierbare.

Eenzaamheid onder ouderen

Eenzaamheid neemt statistisch gezien toe naarmate men ouder wordt. Van alle 75-plussers heeft 56% wel eens gevoelens van eenzaamheid. Onder 85-plussers is dat 66%. In vergelijking zijn meer vrouwen in deze groep eenzaam dan mannen. Waarschijnlijk omdat vrouwen vaker alleenstaand zijn. Het is dan ook voor de hand liggend dat 85-plussers vaker eenzaam zijn doordat zij meer sociale relaties hebben in dezelfde leeftijdscategorie en deze verliezen. Een gevarieerd netwerk van contacten kan eenzaamheid in deze situatie bestrijden.

Eenzaamheid onder alle leeftijden

Dat oudere mensen relatief meer eenzaam zijn, betekent niet dat eenzaamheid geen thema is dat onder alle leeftijden speelt. Ook mensen in de leeftijd 50-64 en 35-49 voelen zich eenzaam, respectievelijk 41 % en 48 %. Het aangaan van nieuwe sociale relaties kan helpen bij het tegengaan van eenzaamheid. Het belangrijkste is hierin een goede variatie te vinden: vrienden, familie, buren, collega’s, jong en oud.

Eenzaamheid onder jongeren

Ook onder jongeren komt eenzaamheid voor. Gelukkig is hier steeds meer aandacht voor, onder andere in de media. Wel lijkt eenzaamheid onder jongeren meer een taboe te zijn. Het is belangrijk dat dat taboe wordt doorbroken in de strijd tegen eenzaamheid.

Onder de 18 tot 34-jarigen is bijna 11% ernstig eenzaam. Die ernstige eenzaamheid kan gevolgen hebben op het hele leven. Niet alleen op de fysieke gezondheid, maar ook op de geestelijke gezondheid. Enkele sociale contacten kunnen deze gevolgen al tegengaan.

Naast het bespreekbaar maken van eenzaamheid kan het opzoeken van gelijkgestemden uitkomst bieden voor eenzame jongeren. Zo zijn er in Nederland, naast Resto VanHarte, veel initiatieven waar eenvoudig aan mee kan worden gedaan om zo andere mensen te ontmoeten.

Week tegen Eenzaamheid

Ieder jaar vindt eind september de Week tegen Eenzaamheid plaats, een initiatief van Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Als partner van de Week tegen Eenzaamheid zet Resto VanHarte zich in om eenzaamheid te bestrijden. Onder alle leeftijden, het hele jaar door. Maar tijdens de Week tegen Eenzaamheid vragen wij extra aandacht voor het onderwerp en organiseren wij extra Resto-activiteiten.

Eten verbindt

Voor veel eenzame mensen is het opzoeken van contact een uitdaging: wie ga je opzoeken? Wat ga je doen? Wat ga je bespreken? Van oudsher is de eettafel het centrale punt voor sociale relaties. Tijdens het eten bespreek je de dag, praat je over ervaringen en deel je meningen.

Resto VanHarte verbindt onder het genot van een heerlijk en veelzijdig driegangendiner. Iedere week koken vrijwilligers op locaties door heel Nederland een betaalbaar diner. Iedereen is van harte welkom. En dat zie je terug aan onze gasten: een hechte, open club waar al vele vriendschappen en zelfs relaties zijn ontstaan.

Kom je ook een keer mee-eten? Reserveren voor een diner bij jou in de buurt kan op de reserveringspagina.