Sociale
gezondheid
Bijna de helft van de Nederlanders voelt zich regelmatig eenzaam. Als we het over eenzaamheid hebben, denken we vaak als eerste aan de hoeveelheid contact die iemand heeft. Meer mensen ontmoeten lijkt dan een logische oplossing. Maar zo eenvoudig is het niet.
Uit onderzoek dat Resto VanHarte liet uitvoeren onder 1.000 Nederlanders blijkt dat vooral de kwaliteit van relaties belangrijk is. Maar liefst 78% noemt vertrouwen als belangrijk kenmerk van een goede vriendschap. Voor 71% is het belangrijk dat vrienden voor elkaar klaarstaan. Hoe vaak mensen elkaar spreken, telt veel minder zwaar: slechts 26% noemt regelmatig contact als belangrijk kenmerk van vriendschap. Dat laat iets belangrijks zien: ontmoeting is een begin, maar voor een goede relatie is meer nodig.
Veel van wat het onderzoek laat zien, klinkt misschien vanzelfsprekend. Natuurlijk zijn vertrouwen en voor elkaar klaarstaan belangrijk in een relatie. Toch is het goed om daar bewust bij stil te staan. Want steken we zelf eigenlijk genoeg tijd en aandacht in onze sociale relaties?
Een sociaal netwerk ontstaat niet vanzelf. Relaties vragen tijd, aandacht en energie. En niet iedereen heeft daar evenveel ruimte voor. Wie ouder wordt, mantelzorg geeft of leeft met een chronische ziekte, kan minder energie hebben om contacten te onderhouden. Wie een drukke baan combineert met een gezin, heeft misschien vooral weinig tijd.
Tegelijkertijd leven we in een samenleving waarin zelfstandigheid en persoonlijke ontwikkeling veel aandacht krijgen. We worden aangemoedigd om te investeren in onze fysieke gezondheid: bewegen, gezond eten en goed slapen. Ook onze mentale gezondheid krijgt steeds meer aandacht, bijvoorbeeld via ontspanning, coaching of meditatie. Maar investeren in onze sociale gezondheid is minstens zo belangrijk. Ook dat vraagt tijd, aandacht en oefening. Contact zoeken. Luisteren. Iets voor een ander doen. Een relatie onderhouden, ook als het druk is. En juist daar heeft niet iedereen dezelfde mogelijkheden voor.
Daarom is sociale gezondheid niet alleen een persoonlijke verantwoordelijkheid. Ook werkgevers, maatschappelijke organisaties, gemeenten en andere partijen kunnen eraan bijdragen. Bijvoorbeeld door ruimte te maken voor ontmoeting, vrijwilligerswerk te stimuleren, lokale initiatieven te ondersteunen en sociale gezondheid bespreekbaar te maken.
Sterke sociale relaties ontstaan niet vanzelf. Maar we kunnen er samen wel de voorwaarden voor creëren.